Thứ Ba, 27 tháng 9, 2016

Bộ luật Hình sự 2015: Sửa đổi, bổ sung tối đa nhưng không làm đổi mới chính sách lớn

(Công lý) - Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đinh Trung Tụng nêu rõ, công trình Luật sửa đổi, bổ sung vài vấn đề của Bộ luật Hình sự (BLHS) được Chính phủ kiến tạo theo quan niệm sửa đổi, bổ sung tối đa nhưng không khiến đổi mới chính sách lớn của BLHS.

Nội dung trên được Thứ trưởng Đinh Trung Tụng nêu tại Phiên họp cục bộ lần thứ 3, thẩm tra công trình Luật sửa đổi, bổ sung một vài yếu tố của BLHS số 100/2015/QH13 của Ủy ban Tư pháp, diễn ra ngày 26/9. 

Phiên họp có sự tham dự của đại diện Thường trực Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của QH, Tòa án dân chúng tối cao, Viện kiểm sát dân chúng vô thượng, các bộ, lĩnh vực can hệ. 

Chủ trì phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga nêu rõ: phiên thứ ba của Ủy ban sẽ bắt đầu nhị nội dung quan trọng, thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số yếu tố của BLHS số 100/2015/QH13 và công trình Luật phòng, chống tham nhũng (sửa đổi). Đây là nhì dự án luật quan trọng, có tác động lớn đến đời sống kinh tế- thị trấn hội của đất nước, được dư luận phố hội rất đon đả.

Bộ luật Hình sự 2015: Sửa đổi, bổ sung tối đa nhưng không làm thay đổi chính sách lớn

Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga phát biểu tại phiên họp

Giới thiệu Tờ trình của Chính phủ về công trình Luật sửa đổi, bổ sung vài yếu tố của BLHS số 100/2015/QH13, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đinh Trung Tụng nêu rõ: BLHS số 100/2015/QH13 được Quốc hội khóa XII, kỳ họp thứ 10 thông qua, có hiệu lực thi hành trong khoảng ngày 1/7/2016. Dĩ nhiên, trong giai đoạn triển khai thực hiện Nghị quyết số 109/2015/QH13 của Quốc hội về việc khai hành Bộ luật này, các cơ quan hữu quan đã nhận thấy và phản ánh về vài sai sót khoa học, một số luật pháp chưa có lí hoặc khó vận dụng trong Bộ luật. Uỷ ban Thường vụ Quốc hội đã lãnh đạo Ủy ban Tư pháp chủ trì phối hợp với Bộ Tư pháp, Bộ Công an, Tòa án nhân dân vô thượng, Viện Kiểm sát nhân dân vô thượng và công ty sở quan khác bắt đầu kiểm tra tổng thể các pháp luật của BLHS và đề xuất phương thức giải quyết nhằm đảm bảo áp dụng thống nhất BLHS trong thực tiễn.

Sửa đổi nhưng không khiến thay đổi chính sách lớn của BLHS

Thứ trưởng Đinh Trung Tụng cho nhân thức, hiện tại có 2 quan điểm sửa đổi, bổ sung BLHS. Cách tiếp cận thứ nhất nghĩ rằng, trên hạ tầng kết quả kiểm tra và diện tích của một luật sửa đổi, bổ sung một vài yếu tố của bộ luật thì nên xác định quan điểm là: sửa đổi, bổ sung ở mức tối đa các pháp luật của BLHS có lỗi kỹ thuật đã được phát hiện và những nội dung rõ ràng là chưa có lí hoặc có thể khó khăn áp dụng trên thực tiễn can dự đến một số chính sách cụ thể được bộc lộ trong một số yếu tố luật của BLHS nhằm đảm bảo tính đồng bộ, thống nhất và logic trong các pháp luật của BLHS, góp phần đảm bảo áp dụng thống nhất quy định cũng như đảm bảo các quyền và lợi ích hợp lí của doanh nghiệp, tư nhân. song song, không làm thay đổi những chế độ lớn của BLHS đã được Quốc hội Khóa XIII chuẩn y và không đặt ra nhân tố mới dẫn tới việc phải sửa đổi, bổ sung các luật khác đang được lùi hiệu lực thực hiện cùng BLHS. Việc sửa đổi, bổ sung một số vấn đề của BLHS cần phải tiếp tục góp phần đáp ứng yêu cầu của thực tại đấu tranh phòng, chống tù nhân.

Phương pháp tiếp cận thứ nhì nghĩ rằng, cần xác định quan niệm của công trình Luật này là khắc phục triệt để những điểm chưa có lí của BLHS, thậm chí là có thể sửa đổi cơ bản, hoàn toản Bộ luật, trong đó, giải quyết một phương pháp đồng bộ các yếu tố can dự đến việc lượng hóa các diễn biến mang tính định tính trong BLHS, nhất là các mức định lượng về hậu quả (tính mạng, sức khỏe, tài sản) cũng như xử lý một cách cơ bản các điều lý luận và thực tiễn can dự tới những trắc trở mấu chốt là mối quan hệ giữa việc qui định nghĩa vụ hình sự của pháp nhân thương mại với khái niệm tù túng, phân loại tội phạm; mối quan hệ giữa bổn phận hình sự của pháp nhân thương mại với nghĩa vụ hình sự của cá nhân...

Về nhân tố này, Thứ trưởng Đinh Trung Tụng cũng nêu rõ, dự án Luật sửa đổi, bổ sung vài yếu tố của BLHS số 100 đã được Chính phủ kiến tạo theo phương pháp tiếp cận thứ nhất. Chi tiết, dự thảo Luật đã sửa đổi, bổ sung mức định lượng trong các sườn của 64 nhân tố luật nhằm đảm bảo sự thông liền giữa các mức định lượng trong các khuông, hạn chế chồng chéo, trùng lặp, gây gian nan cho việc giải quyết tội nhân; trong đó có 49 vấn đề luật can hệ đến mức định lượng về tỷ lệ thương tích, tổn hại cho sức khỏe và 15 nhân tố luật can dự tới các mức định lượng khác thuộc cáu thành vài tội phạm về kinh tế, môi trường, ma túy, xâm phạm an toàn công cộng, trơ thổ địa tự công cộng… Dự thảo Luật cũng sửa đổi, bổ sung mức hình phạt trong các sườn hình phạt của 12 nhân tố luật nhằm đảm bảo sự phân hóa rõ, hợp lý hạn độ trách nhiệm giữa các trường thích hợp tội tình khác nhau; sửa đổi, bổ sung vài yếu tố cấu thành của một số tù hãm để đảm bảo thích hợp với thực tiễn và một số lao lý thuộc phần Những qui định thông thường của BLHS để bảo đảm tính nhất quán trong chế độ xử lý, bảo đảm tính bao quát, đầy đủ và thích hợp hơn với thực tại.

Thay mặt đội ngũ phân tích Công trình Luật, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Nguyễn Văn Luật đống ý khi nghĩ là đối với chế độ hình sự lớn, chính sách hình sự mới được đưa vào BLHS 2015 nếu không ảnh hưởng do sai sót công nghệ gây ra thì không đặt nhân tố lưu ý, sửa đổi lần này mà cần phải qua quá trình thực hiện để tổng kết, bình chọn mới xác định được tính hiệu quả và tiến hành tìm hiểu để sửa đổi, bổ sung”. Công trình Luật này chỉ tập trung sửa đổi những pháp luật rõ ràng có sơ sót dẫn tới bỏ lọt phạm nhân hoặc tùy tiện trong ứng dụng quy định hoặc thiếu nhất quán về chính sách hình sự…”, ông Luật nói.

Đương nhiên, Thượng tướng, Bộ trưởng Bộ Công an Tô Lâm nghĩ là, việc sửa đổi cần bảo đảm không để khoảng trống trong các pháp luật của quy định. Cho nên, cần sửa đổi triệt để, toàn bộ để đáp ứng yêu cầu thực tiễn, bởi hiện trạng vi phạm pháp luật hiện nay có thể nói là tràn lan, chung. “Sửa đổi, bổ sung 141 điều (khoảng 33% số điều của BLHS) thì chẳng thể gọi là “một vài vấn đề” được, chưa kể 141 điều này cũng chưa phải đã thực thụ im tâm hoàn toàn”, Bộ trưởng thẳng thắn nói.

Theo Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Nguyễn Công Hồng: Nếu chúng ta làm cho kiểu “trăm hoa đua nở” thì không dễ dàng đi đến hồi kết, không dễ dàng có thể  ưng chuẩn được Công trình Luật chứ không nói tới một kỳ hay nhì kỳ. “Khuôn khổ sửa đổi, sửa cái gì? Cái gì chấm dứt khoát phải sửa, không sửa không được, cái gì có thể giảng nghĩa được, cái gì không cần sửa phải xác định rất rõ thì mới bám vào tiêu chí đó mà làm cho. Ví như không thì rất khó giới hạn khuôn khổ”, ông Hồng nói.

Lý giải nguyên do phải sửa đến 141 điều của BLHS 2015, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga cho nhân thức vì sửa một lỗi can hệ tới phổ quát nhân tố luật. Thực tại có những điều luật phải sửa đổi không hề do lỗi mà bổ sung phù hợp tình hình thực tại như bổ sung các chất ma túy mới nhận thấy hay việc đánh giá hàm lượng ma túy do các cơ quan tư pháp chưa thống nhất, đề xuất đưa thẳng vào Luật. 

Lưu ý  về tuổi chịu trách nhiệm hình sự

Theo Tờ trình của Chính phủ, khuôn khổ sửa đổi, bổ sung một số vấn đề của BLHS năm 2015 lần này can hệ tới 141 vấn đề, trong đó có 43 điều sửa đổi về kỹ thuật, 97 yếu tố sửa đổi về nội dung và huỷ bỏ 1 điều. Theo đó, dự thảo Luật đã sửa đổi, bổ sung mức định lượng, mức hình phạt trong các khung hình phạt của một số nhân tố luật; bỏ Yếu tố 292 qui định tội danh cung ứng dịch vụ trái phép trên mạng máy tính, mạng viễn thông; sửa đổi, bổ sung nhân tố cấu thành của một vài tù nhân pháp luật tại 44 điều luật của BLHS năm 2015 để đảm bảo phù hợp với thực tại, phục vụ đòi hỏi đấu tranh phòng, chống tội nhân. Cụ thể, bổ sung hành vi "cướp phá tài sản" vào cấu thành tội bạo loàn (Vấn đề 112) để giải quyết đối với hành vi phạm tội này mà theo BLHS 1999 thì đây là hành vi cấu thành tội hoạt động phỉ; bổ sung các chất ma túy mới phát hiện (chất XLR-11 được tẩm ướp trong cỏ Mỹ và lá KHAT có chứa chất ma túy Cathinone) vào cấu thành phạm nhân về ma túy; cùng lúc bổ sung quy định về việc xác định hàm lượng để quy ra khối lượng hoặc thể tích các chất ma túy khiến cho cơ sở cho việc xử lý hình sự… Dự thảo Luật cũng sửa đổi, bổ sung một vài quy định can dự tới người chưa thành niên tội trạng và pháp nhân thương nghiệp tội ác.

Bộ luật Hình sự 2015: Sửa đổi, bổ sung tối đa nhưng không làm thay đổi chính sách lớn

Ủy ban Tư pháp của Quốc họp hành phiên toàn thể lần thứ ba

Về tuổi chịu trách nhiệm hình sự, khoản 2, Yếu tố 12 của dự thảo được sửa đổi theo hướng người trong khoảng đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự về tù túng rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tù nhân khác lạ nguy hiểm thuộc một trong các tội danh chi tiết được liệt kê tại khoản 2, Yếu tố 12.

Chánh án Tòa án nhân dân Đô thị Thủ đô Nguyễn Hữu Chính nêu băn khoăn về những căn cứ để liệt kê một vài tội mà người trong khoảng đủ 14 tới 16 tuổi phải chịu bổn phận hình sự và bắt buộc ban soạn thảo làm rõ nội dung này. Đại biểu Nguyễn Đức Sáu đánh giá đây không còn thuần túy là lỗi về khoa học nữa mà thuộc về chính sách hình sự đối với con trẻ. Đại biểu dẫn Luật con nít đã luật pháp tại Điều 1: "Con nít là người dưới 16 tuổi" nhưng lại phải chịu nghĩa vụ hình sự kể cả những phạm nhân ít hiểm nguy, nguy hiểm là trái với nguyên lý phổ biến trong khoảng trước tới nay xuyên suốt các BLHS đặt ra.

Bộ trưởng Tô Lâm buộc phải cân nhắc luật pháp về tuổi chịu bổn phận hình sự để bảo đảm tính phòng dự phòng, chặn lại tù nhân trong bối cảnh tù túng trong thanh, thiếu niên đang ở mức báo động như bây giờ. Bộ trưởng nói: "Phải nghĩ tới việc chặn đứng, ngăn dự phòng tù nhân. Tù túng vị thành niên, tù hãm trong thanh, thiếu niên đang ở mức báo động. Tội nhân trong khoảng 18 đến 30 tuổi chiếm giữ gần 80% số lượng tù đọng. Việc ngăn phòng ngừa tù nhân ở chỗ này rất cần thiết, khác lạ là dưới 18 tuổi".

Cân nhắc thời điểm chuẩn y dự án Luật

Một nhân tố nhận được phổ thông sự thân mật của các đại biểu tại Phiên họp là thời gian trình Quốc hội chú ý duyệt dự án Luật. Theo Tờ trình của Chính phủ, Công trình Luật sẽ được trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ nhì (tháng 10/2016).

Dẫn quan niệm của hàng ngũ phân tích về Dự án Luật, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Qui định Nguyễn Văn Luật cho nhân thức,  BLHS 1999 được Quốc hội  cho quan điểm và thông qua phổ quát lần trong thời gian 7 năm chuẩn bị, khi mà đó, tổng thời gian trong khoảng khi Quốc hội cho quan niệm đến khi ưng chuẩn BLHS 2015 chỉ khoảng 6 bốn tuần. Đây chính là một trong các nguyên cớ cơ bản dẫn tới sơ sót BLHS 2015 và phải sửa đổi, bổ sung vài vấn đề.

Mặt khác, Công trình Luật bao gồm phần nhiều nhân tố can hệ đến sửa đổi, bổ sung 141 vấn đề của BLHS 2015 và qua tiếp diễn rà soát, Thường trực Ủy ban Tư pháp thấy còn vài vấn đề luật cần phải để ý sửa đổi. Đây là nhân tố lớn, can hệ tới điều hành nhà nước chuyên lĩnh vực, yên cầu phải có sự phân tích kỹ càng, tham vấn các chuyên gia cả về lý luận và thực tế… cho nên phải có thời điểm, vật chất quan trọng mới làm cho tốt được.

“Để bảo đảm thận trọng, hạn chế việc sau khi sửa đổi, bổ sung vẫn còn phát hiện những sai sót ảnh hưởng tới tính thống nhất của BLHS và đảm bảo chất lượng của dự thảo luật. Bắt buộc Ủy ban Tư pháp thông báo Ủy ban Thường vụ trình Quốc hội lưu ý chuẩn y thông qua Công trình Luật tại 2 kỳ họp”.

Ông Dương Ngọc Hải, Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân TP. Biển Chí Minh, thành viên Ủy ban Tư pháp cũng bày tỏ lúng túng, trong thời gian ngắn rà soát đã phát hiện sai sót tại 141 điều. Ví như chúng ta có thời gian dài hơn thì rất có thể còn nhận thấy sơ sót nữa, không giới hạn ở 141 nhân tố. “Duyệt y ngay tại kỳ họp này có thể chúng ta không yên tâm, giả dụ đưa tham gia ứng dụng lại tiếp diễn phát hiện sơ sót thì việc sửa càng gian khổ hơn”, ông Hải nêu quan điểm.

Đồng quan điểm, ông Phạm Đình Cúc, Ủy viên Ủy ban Tư pháp cho rằng nếu phê duyệt Dự án Luật tại kỳ họp thứ 2 là quá gấp, không đủ cả về thời điểm và khả năng.

Dĩ nhiên, Chánh Văn phòng, Ủy viên Thường trực  Ban Chỉ huy Canh tân Tư pháp Trung ương Trịnh Xuân Toản lại nghĩ rằng, không nên kéo dài thời gian thông qua Bộ luật này đến 2 kỳ họp, nhằm phục vụ yêu cầu chiến đấu phòng, chống tù nhân.


Tham khảo thêm: váy ngủ gợi cảm hải phòng

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét